Οργάνωση και Στελέχωση ΤΕΠ

Written by Μ. Μαλλιαρού

Κυριακή, 19 Οκτώβριος 2008

Μαλλιαρού Μ, Λγος (ΥΝ), Νοσηλεύτρια Ψυχικής Υγείας, MSc Πληροφορικής Υγείας, Μεταπτυχιακή φοιτήτρια Διοίκησης Μονάδων Υγείας, Υποψήφια Διδάκτωρ Νοσηλευτικής ΕΚΠΑ, 492 ΓΣΝ Αλεξανδρούπολης Υπεύθυνος  Αλληλογραφίας: Μαρία Μαλλιαρού Νικηταρά 49 Άγιος Βασίλειος 68100 Αλεξανδρούπολη ΤΗΛ: 25510-38732 Κιν: 6944796499 E-Mail : This e-mail address is being protected from spam bots, you need JavaScript enabled to view it Περίληψη Το Τ.Ε.Π. καλείται να αντιμετωπίσει επείγοντα περιστατικά, όπως αυτά καθορίζονται και γίνονται αντιληπτά από τους ίδιους τους ασθενείς ή το περιβάλλον τους, τους ιατρούς που τα παραπέμπουν στο νοσοκομείο ή τους σχηματισμούς της πρωτοβάθμιας ή δευτεροβάθμιας νοσοκομειακής περίθαλψης. Το Τ.Ε.Π. ενός Νοσοκομειακού συγκροτήματος είναι Αυτόνομο Τμήμα με ένα πυρήνα μόνιμου ιατρικού, νοσηλευτικού και παραϊατρικού προσωπικού το οποίο λειτουργεί σε καθημερινή και 24ωρη βάση. Σκοπός της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι : α) να παρουσιαστούν οι βασικές αρχές οργάνωσης του ΤΕΠ καθώς και η οργανωτική του δομή β) να παρουσιαστεί η απαιτούμενη στελέχωση του ΤΕΠ σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα στελέχωσης γ) να τονιστεί ο ρόλος του νοσηλευτή στο χώρο αυτό και να διευκρινισθούν οι απαραίτητες γνώσεις και η απαιτούμενη εκπαίδευση που πρέπει να έχει το προσωπικό ώστε να μπορεί να ανταπεξέλθει στον νευραλγικό αυτό  χώρο του Νοσοκομείου. Η αναζήτηση βιβλιογραφίας πραγματοποιήθηκε με συστηματικό τρόπο στις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων Medline, Cinahl, στο Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης αλλά και μέσα από έντυπη βιβλιογραφία της τελευταίας 10ετίας και οι λέξεις κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν για την αναζήτηση ήταν στελέχωση, ΤΕΠ, επαγγελματικό λάθος, αρχές οργάνωσης. Το Τ.Ε.Π. δεν είναι Εξωτερικό Ιατρείο ούτε Κέντρο Υγείας. Αντίθετα τόσο διοικητικά όσο και οργανωτικά και χωροταξικά, ξεχωρίζει σαφώς από αυτά. Η αρχιτεκτονική δομή και διάταξή του οφείλει να πληροί τις σχετικές προδιαγραφές ασφαλούς και εύρυθμης λειτουργίας, όπως αυτές διατυπώνονται στη σχετική διεθνή βιβλιογραφία. Η καθημερινή λειτουργία του Τ.Ε.Π. υπαγορεύει την ρύθμιση 24ώρης ετοιμότητας Προτείνεται λοιπόν η στελέχωση του Τ.Ε.Π. με μόνιμο ιατρικό και νοσηλευτικό  προσωπικό στα πλαίσια δημιουργίας και λειτουργίας ενός αυτόνομου τμήματος. Λέξεις κλειδιά: στελέχωση, Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών, επαγγελματικό λάθος, αρχές οργάνωσης   Εισαγωγή Οι ανάγκες για παροχή υπηρεσιών υγείας αυξάνονται με ρυθμούς δυσανάλογους σε σχέση με τους διαθέσιμους πόρους για υγειονομική φροντίδα. Την τελευταία δεκαετία δίνεται όλο και περισσότερο έμφαση στην ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας και στην αποτελεσματικότητα τους με το δυνατό λιγότερο κόστος.1 Η οργάνωση και η στελέχωση του Τμήματος Επειγόντων Περιστατικών πρέπει να γίνουν με τρόπο που να εξασφαλίζουν αποδοτική λειτουργία και να διασφαλίζουν την παροχή υψηλού επιπέδου υπηρεσιών. Είναι γνωστό ότι ένα ευρύτατο φάσμα περιστατικών που επισκέπτονται το Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών  που κυμαίνεται από 20% έως 60% δεν είναι επείγοντα αλλά έκτακτα ή τακτικά περιστατικά.2 Ως εκ τούτου, για να επιτευχθεί αποδοτική λειτουργία του ΤΕΠ, πρέπει να εξευρεθούν τρόποι και λύσεις για την επιτάχυνση των λειτουργικών διεργασιών του ΤΕΠ και για την αποτελεσματική αντιμετώπιση όλων των περιστατικών, καταναλώνοντας ελάχιστους δυνατούς πόρους και ταυτόχρονα διατηρώντας υψηλά το επίπεδο ικανοποίησης από τις παρεχόμενες υπηρεσίες όλων των ασθενών. Ακόμη ένα άλλο στοιχείο που πρέπει να ληφθεί υπόψη για την διαμόρφωση του τρόπου οργάνωσης και στελέχωσης των ΤΕΠ στην Ελλάδα είναι ότι το τμήμα επειγόντων περιστατικών αποτελεί τον μοναδικό ίσως φορέα παροχής επείγουσας φροντίδας σε ολόκληρους πληθυσμούς νομών, δεδομένης της παντελούς έλλειψης ή ανεπάρκειας υπηρεσιών Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και άλλων υπηρεσιών παροχής επείγουσας φροντίδας στις περιοχές αυτές. Τα ΤΕΠ στις περιπτώσεις αυτές διαδραματίζουν μοναδικό και αναντικατάστατο ρόλο και σαφώς κρίνεται απαραίτητη η σωστή οργάνωση τους και η επαρκής στελέχωση τους.1 Οργάνωση και σκοπός λειτουργίας ΤΕΠ Σύμφωνα με το Αυστραλιανό Κολλέγιο Επείγουσας Ιατρικής το ΤΕΠ είναι ένα τμήμα του νοσοκομείου που οργανώνεται και διοικείται με τέτοιο τρόπο ώστε να παρέχει επείγουσα φροντίδα στην κοινότητα, που εκδηλώνει την αντίστοιχη ανάγκη για οξεία ή επείγουσα νοσηλεία.3 Το ΤΕΠ ενός Νοσοκομειακού συγκροτήματος πρέπει να λειτουργεί ως Αυτόνομο Τμήμα με ένα πυρήνα μόνιμου ιατρικού, νοσηλευτικού και παραϊατρικού προσωπικού το οποίο θα λειτουργεί σε καθημερινή και 24ωρη βάση. Με το άρθρο 8 του νόμου 2889 / 02-03-2001 θεσπίστηκε η υποχρέωση των νοσοκομείων με δυναμικότητα άνω των 200 κλινών να οργανώνουν «αυτοτελές» ΤΕΠ, το οποίο λειτουργεί όλο το 24ωρο σε γενική εφημερία ενώ τις υπόλοιπες μέρες μόνο κατά το πρωινό ωράριο.4 Το ΤΕΠ είναι υπεύθυνο για την υποδοχή και διαλογή κάθε περιστατικού το οποίο προσέρχεται αλλά και για την γρήγορη και αποτελεσματική αντιμετώπιση των επειγόντων περιστατικών. 4 Τα χαρακτηριστικά ενός ιδεατού ΤΕΠ περιλαμβάνουν την κτιριακή υποδομή και διαμόρφωση με τρόπο που να παρέχει υπηρεσίες σε5:  • Ασθενείς που υποφέρουν από μια τραυματική ή άλλη οξεία κατάσταση της υγείας τους που απειλεί τη ζωή τους  • Ασθενείς που έχουν κάποιο παθολογικό, χειρουργικό, η ψυχιατρικό πρόβλημα που χρήζει επείγουσας αντιμετώπισης και αυτοί πρέπει να μεταφέρονται στο κατάλληλο τμήμα.  • Ασθενείς που νομίζουν ότι έχουν κάποιο πρόβλημα που χρήζει Ιατρικής φροντίδας και θα πρέπει να μπορούν να κατευθυνθούν στο κατάλληλο τμήμα.  Η αντιμετώπιση των επειγόντων περιστατικών στα ΤΕΠ περιλαμβάνει διαδικασίες διαλογής και ιεράρχησης (triage), διαδικασίες άμεσης διάγνωσης και αντιμετώπισης απειλητικών για την ζωή καταστάσεων, διαδικασίες άμεσης αναζωογόνησης και εξειδικευμένης υποστήριξης οργανικών συστημάτων, διαδικασίες σταθεροποίησης και περαιτέρω προώθησης για την οριστική διαγνωστική και θεραπευτική αντιμετώπιση, βραχύχρονη νοσηλεία ασθενών, την διεκπεραίωση μικρών χειρουργικών και ορθοπεδικών επεμβάσεων και την δυνατότητα βραχύχρονης νοσηλείας οξέος βαρέως πασχόντων ασθενών σε περιβάλλον απόλυτης ασφάλειας μέχρι τη μεταφορά τους σε Μονάδα Αυξημένης Φροντίδας (ΜΑΦ) ή Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ). Οι προαναφερθέντες λόγοι υπαγορεύουν την ανάγκη οργάνωσης και λειτουργίας του ΤΕΠ σαν ένα αυτόνομο τμήμα του Νοσοκομείου ή συγκροτήματος Νοσοκομείων με σκοπό την παροχή των προαναφερθεισών υπηρεσιών.1,4 Σε κάθε ΤΕΠ υφίστανται οργανωτικά τρεις βασικές υπηρεσίες που είναι η ιατρική, η νοσηλευτική και η διοικητική που έχουν ως στόχο τους την παροχή υψηλού επιπέδου Επείγουσας, έκτακτης φροντίδας υγείας με επίκεντρο την συνεργατική προσέγγιση.1 Στην παρούσα ανασκοπική εργασία θα αναφερθούμε μόνο στην οργάνωση και στελέχωση της νοσηλευτικής υπηρεσίας. Οργάνωση των χώρων του ΤΕΠ Το τμήμα των Επειγόντων Περιστατικών θα πρέπει να είναι εύκολα προσβάσιμο από τους ασθενείς και να εξασφαλίζει ένα ασφαλές περιβάλλον τόσο για τους ασθενείς όσο και για τους επαγγελματίες υγείας. Οι χώροι που πρέπει να έχει το ΤΕΠ είναι4: • Χώρο υποδοχής  - διαλογής ? αναμονής • Χώρο αναζωογόνησης • Χώρο οξείας αντιμετώπισης • Ιατρεία • Γραφεία • Βοηθητικούς χώρους • Αποθηκευτικούς χώρους • Εργαστήρια • Χώρο για συνέντευξη των συγγενών • Βραχεία νοσηλεία • Χώρο φύλαξης προσωπικών ειδών των ασθενών που προσέρχονται • Χώρο για αντιμετώπιση των ψυχιατρικών ασθενών. Η αρχιτεκτονική του ΤΕΠ εξαρτάται απόλυτα από τις υπηρεσίες που προσφέρει, τον τύπο των ασθενών που δέχεται, το προσωπικό που απασχολεί και τον εξοπλισμό που διαθέτει.1,6 Σε ένα καλά οργανωμένο ΤΕΠ υπάρχει διαχωρισμός στην είσοδο των περιπατητικών ασθενών και των ασθενοφόρων. Ο χώρος αναζωογόνησης πρέπει να βρίσκεται κοντά στην είσοδο για άμεση παρέμβαση. Το ΤΕΠ. δεν είναι Εξωτερικό Ιατρείο ούτε Κέντρο Υγείας. Αντίθετα τόσο διοικητικά όσο και οργανωτικά και χωροταξικά, ξεχωρίζει σαφώς από αυτά Αποτελεί χωροταξικά ένα αυτόνομο νοσοκομειακό τμήμα. Διαθέτει αυτόνομη πρόσβαση και δυνατότητα προσέγγισης των επειγόντων περιστατικών ανεξαρτήτως του τρόπου προσέλευσης.4 Οι ασθενείς οι οποίοι προσέρχονται στο ΤΕΠ μπορούν να διακριθούν σε τέσσερις κατηγορίες1,4: • Άτομα τα οποία μετά από μια εξέταση και οδηγίες στέλνονται άμεσα στο σπίτι τους. • Ασθενείς οι οποίοι πρέπει να παρακολουθηθούν για ένα σύντομο χρονικό διάστημα (συνήθως ωρών) σε χώρο του ΤΕΠ μέχρι να ληφθεί η απόφαση εάν θα πάρουν εξιτήριο ή θα πρέπει να εισαχθούν στο Νοσοκομείο • Ασθενείς οι οποίοι αναμφίβολα πρέπει να εισαχθούν σε Νοσοκομείο αλλά δεν απειλείται άμεσα η ζωή τους • Ασθενείς των οποίων απειλείται άμεσα η ζωή και πρέπει να σταθεροποιηθούν πριν μεταφερθούν στην κατάλληλη μονάδα (κλινική, ΜΕΘ). Επομένως το ΤΕΠ οφείλει να διαθέτει όλους τους απαιτούμενους χώρους υποδοχής, αναμονής, διαλογής, διεκπεραίωσης, διάγνωσης και αντιμετώπισης, δηλ. κεντρικό Νοσηλευτικό Σταθμό, ανεξάρτητα εξεταστήρια ασθενών σε ικανό αριθμό για την κάλυψη των προσελεύσεων, χώρους παρακολούθησης βαρέως πασχόντων σε περιβάλλον αυξημένης φροντίδας, χώρους Βραχείας Νοσηλείας με ικανό αριθμό κλινών. Καθώς το σύστημα Επείγουσας νοσοκομειακής φροντίδας του σήμερα προσφέρει σημαντικά περισσότερες δυνατότητες από αυτές που ήταν διαθέσιμες στο παρελθόν, συνεχίζει να υποφέρει από σοβαρή έλλειψη συντονισμού σε επίπεδο εθνικής εμβέλειας καθώς και από έλλειψη υπευθυνότητας. Αυτά έχουν ως αποτέλεσμα με την σειρά τους την μείωση της ποιότητας της παρεχόμενης φροντίδας στο επείγον περιστατικό και τέλος στην επιδείνωση της έκβασης της πορείας της υγείας. Στελέχωση με νοσηλευτικό προσωπικό Ένας σημαντικός καθορισμός του όρου στελέχωση σύμφωνα με το Διεθνές Συμβούλιο Νοσηλευτών είναι: « Ο αριθμός και το είδος του προσωπικού που απαιτείται για την παροχή φροντίδας στον άρρωστο ή τον χρήστη των υπηρεσιών υγείας». Η καλύτερη κάλυψη των αναγκών των ασθενών, η βέλτιστη χρήση των συγκεκριμένων υποδομών, και η πλέον οικονομική και εύρυθμη διαχείριση υπαγορεύουν την καθημερινή λειτουργία των ΤΕΠ σε 24ωρη βάση. Σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα στελέχωσης ένα ΤΕΠ πρέπει να διαθέτει δικό του μόνιμο προσωπικό, το οποίο να κατανέμεται σε ωράρια εργασίας και να καλύπτει όλο το 24ωρο.4   Τα πληθυσμιακά χαρακτηριστικά της ευρύτερης περιοχής, το μέγεθος και η φύση του Νοσοκομείου υπαγορεύουν την λειτουργία του ΤΕΠ. σε επίπεδο αντίστοιχο των αναγκών που καλείται να καλύψει. Έτσι ο αριθμός του απαραιτήτου νοσηλευτικού προσωπικού καθορίζεται ανάλογα με την δυναμικότητα του Νοσοκομείου σε κλίνες, τις ιδιαιτερότητες του και το μέσο αριθμό των προσερχόμενων ασθενών. Η ποιότητα των υπηρεσιών επείγουσας νοσοκομειακής ιατρικής, όπως και ο στόχος της βελτιστοποίησης των προσφερομένων υπηρεσιών καθιστούν επιτακτική την ανάγκη προσαρμογής της στελέχωσης και λειτουργίας του ΤΕΠ. στα ήδη ισχύοντα διεθνή πρότυπα και προδιαγραφές στελέχωσης και λειτουργίας.1,6 Τα στοιχεία στην πλειοψηφία των Ελληνικών Νοσοκομείων αναφορικά με την νοσηλευτική στελέχωση είναι δηλωτικά των χρόνιων και δραματικών ελλείψεων σε  νοσηλευτικό προσωπικό. Από στατιστικά στοιχεία του ΟΟΣΑ για το έτος 2005 διαφαίνεται ότι η αναλογία νοσηλευτών ανά 1000 άτομα πληθυσμού στην Ελλάδα βρίσκεται στο 3,6 ενώ στην Ιρλανδία είναι 16,5, ενώ ως προς την ιατρική στελέχωση σε εθνικό επίπεδο παρουσιάζεται τάση αύξησης ενώ η αναλογία ιατρών ανά 1000 άτομα πληθυσμού είναι 4,5 στην Ελλάδα, τη στιγμή που στην Ιρλανδία και σε άλλες χώρες της Ευρώπης είναι μόλις 2,4.7 Όσο αφορά την αναλογία βοηθητικού προσωπικού επί του συνόλου του προσωπικού νοσηλευτικής υπηρεσίας σε βιβλιογραφία από Αμερικανικές έρευνες αναφέρεται ότι οι βοηθοί νοσηλευτών δεν πρέπει να παρέχουν νοσηλευτική φροντίδα και το ποσοστό δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το 50% του απασχολούμενου προσωπικού της νοσηλευτικής υπηρεσίας του ΤΕΠ8, ενώ σύμφωνα με βιβλιογραφικές πηγές από το Ην. Βασίλειο η αναλογία διπλωματούχων νοσηλευτών προς τους βοηθούς νοσηλευτές θα πρέπει να είναι 80% προς 20%. Σύμφωνα με την παράγραφο 4.6 της Υπουργικής Απόφασης του 2003 για την «οργάνωση και τρόπο λειτουργία και στελέχωσης του ΤΕΠ των νοσοκομείων» προβλέπονται τα εξής: «Ο αριθμός του νοσηλευτικού προσωπικού που στελεχώνουν το ΤΕΠ, καθορίζεται ανάλογα με την δυναμικότητα σε κλίνες, τις ιδιαιτερότητες του νοσοκομείου και το μέσο αριθμό των προσερχόμενων ασθενών». Σύμφωνα με δεδομένα διεθνούς βιβλιογραφίας όσο αφορά τη νοσηλευτική στελέχωση στο ΤΕΠ απαιτούνται9: • Ένας νοσηλευτής ανά δέκα προσερχόμενους ασθενείς σε μέρα εφημερίας, με μόνιμη απασχόληση στο ΤΕΠ. • 4 νοσηλευτές ανά ωράριο εργασίας για ΤΕΠ με λιγότερους από 100 ασθενείς σε ημέρα εφημερίας • 6-10  νοσηλευτές ανά ωράριο εργασίας για ΤΕΠ με περισσότερους από 100 ασθενείς σε ημέρα εφημερίας Σύμφωνα με άλλες μελέτες που έχουν πραγματοποιηθεί στις ΗΠΑ, έχει προσδιοριστεί ότι απαιτείται ένας τουλάχιστον διπλωματούχος νοσηλευτής για κάθε 5000 ετήσιες επισκέψεις ασθενών στο ΤΕΠ. Με βάση αυτό το standard μπορεί κάποιος να υπολογίσει τον απαιτούμενο αριθμό νοσηλευτικού προσωπικού για ένα συγκεκριμένο ΤΕΠ.4  Ιδιαίτερες επιπλέον παράμετροι θα πρέπει να ληφθούν υπόψη για την νοσηλευτική στελέχωση  όπως το εβδομαδιαίο ωράριο εργασίας, οι άδειες του προσωπικού, η παρουσία ή μη βοηθητικού προσωπικού, η κάλυψη του ΤΕΠ σε ώρες αιχμής με περισσότερο προσωπικό. Η κατανομή και η εναλλαγή του προσωπικού πρέπει να γίνεται από τον προϊστάμενο νοσηλευτή ΤΕΠ σύμφωνα με τις ανάγκες του Τμήματος και τις ιδιαιτερότητες του χώρου αλλά και σύμφωνα με τις ανάγκες του προσωπικού.  Το μοντέλο στελέχωσης σε κάθε ΤΕΠ πρέπει να επιλέγεται με βάση ορισμένα κριτήρια, όπως είναι τα εξής4: 1. αριθμός περιστατικών 2. οξύτητα περιστατικών 3. συνεπαγόμενος φόρτος εργασίας 4. σύνθεση περιστατικών 5. συνδυασμός όλων των παραπάνω. Σύμφωνα με την Ένωση Νοσηλευτών των ΤΕΠ η νοσηλευτική φροντίδα που παρέχεται πρέπει να διευθύνεται από διπλωματούχο νοσηλευτή ο οποίος θα πρέπει να4: • Έχει επαρκή προηγουμένη εμπειρία σε ΤΕΠ • Έχει τις απαραίτητες γνώσεις και δεξιότητες για την παροχή νοσηλευτικής φροντίδας • Να είναι έχει ειδίκευση Επείγουσας νοσηλευτικής Ασφαλής στελέχωση σημαίνει ότι ένα κατάλληλος αριθμός προσωπικού με κατάλληλο επίπεδο δεξιοτήτων είναι προσβάσιμο όλες τις ώρες για να διασφαλίσει ότι οι ανάγκες του ασθενή ικανοποιούνται και ότι οι ελεύθερες από κινδύνους εργασιακές συνθήκες διατηρούνται. Ένας πτυχιούχος νοσηλευτής οδηγεί σε μικρότερη θνησιμότητα και θνητότητα των ασθενών, σε μειωμένα περιστατικά δυσχερών συμβαμάτων, σε λιγότερη διάρκεια παραμονής στο νοσοκομείο και σε καλύτερη ικανοποίηση του ασθενή. Προβλήματα που προκύπτουν από την ανεπαρκή στελέχωση • Κλινικά λάθη10  Τα λάθη στην σύνθεση και στελέχωση του προσωπικού οδηγούν σε κλινικά λάθη, τα οποία μπορούν να έχουν ως αποτέλεσμα την δυσμενή οργανωτική έκβαση (Ένωση Καναδών Νοσηλευτών 2003) Προκύπτουν μεγάλος κόπος για το προσωπικό που δεν αναγνωρίζεται αλλά και χαμηλή αξιοπιστία των παρεχόμενων υπηρεσιών. • Συγκρούσεις και ελλιπή συνεργασία10  Όλα αυτά οδηγούν σε δημιουργία κακού κλίματος και μειωμένης αποδοτικότητας στην ομάδα συνεργατών ιδίου επιστημονικού επιπέδου αλλά και κακή διεπαγγελματική συνεργασία. • Έλλειψη ικανοποίησης των ασθενών από τις παρεχόμενες υπηρεσίες υγείας • Συμφόρηση των ασθενών σε ουρές αναμονής στο ΤΕΠ • Αδυναμία παρακολούθησης προγραμμάτων συνεχιζόμενης εκπαίδευσης • Φόρτος εργασίας, μειωμένη ποιότητα στη φροντιδα • Μειωμένη επαγγελματική Υγεία Νοσηλευτών Αναγνωρίζεται από το Διεθνές Συμβούλιο Νοσηλευτών ότι η ύπαρξη επαρκούς προσωπικού είναι σημαντική διότι έχει επιπτώσεις στην υγεία των νοσηλευτών. Σύμφωνα με έρευνα του 2001 των Baumann και  συνεργατών, η εγγυημένη στελέχωση είναι ουσιαστική για τις απαιτήσεις των σύγχρονων περιβαλλόντων εργασίας. Το ΤΕΠ ανήκει σε αυτή την κατηγορία όπου τα περιβάλλοντα χαρακτηρίζονται από αυξανομένη πίεση από την εργασία και στρες ως αποτέλεσμα της ανησυχίας για την απασχόληση, της ασφάλειας του εργασιακού χώρου, την υποστήριξη από τους διοικούντες  και τους συναδέρφους, τον έλεγχο της πρακτικής, το σχεδιασμό, την ηγεσία και την ανεπαρκή στελέχωση.10 Η ανεπάρκεια της στελέχωσης δημιουργεί αυξανόμενο κίνδυνο επαγγελματικής εξουθένωσης και έλλειψη επαγγελματικής ικανοποίησης. Οι νοσηλευτές που συνεχώς εργάζονται υπερωριακά, χωρίς επαρκές στήριγμα είναι επιρρεπείς στην συστηματική απουσία από την εργασία και φτωχότερη υγεία.    Ο ρόλος του Προϊσταμένου ΤΕΠ  είναι πολύ σημαντικός γιατί είναι αυτός υπεύθυνος για να διαγνώσει τις ανεπάρκειες του υφιστάμενου προσωπικού, τις ανάγκες για επιπλέον στελέχωση του χώρο και είναι αυτός που με διπλωματικό τρόπο θα απαιτήσει την κάλυψη των αναγκών για την επίτευξη των στόχων του ΤΕΠ που είναι η ταχύτερη και η ασφαλέστερη παροχή φροντίδας υγείας. Επίλογος Το φαινόμενο της έλλειψης νοσηλευτικού προσωπικού παρατηρείται σε πολλά συστήματα υγείας διεθνώς και η δυσφορία του νοσηλευτικού δυναμικού από την υπερφόρτωση των καθηκόντων, την παρακολούθηση περιστατικών που έχουν ανάγκη αυξημένης φροντίδας και η έλλειψη επιμόρφωσης επιδρούν αρνητικά στην ποιότητα παροχής νοσηλευτικής φροντίδας.11 Το ΤΕΠ πρέπει να είναι στελεχωμένο με ικανό προσωπικό με επαρκείς γνώσεις και δεξιότητες  για να εκτιμήσει και να σταθεροποιήσει όλους τους ασθενείς που αναζητούν επείγουσα φροντίδα, ιδιαίτερα εκείνους με ενδεχομένως θανατηφόρες ή επικίνδυνες να προκαλέσουν ανικανότητα καταστάσεις.12 Τα περιβάλλοντα φροντίδας υγείας ποικίλλουν, αλλά η ανάγκη για επαρκές προσωπικό είναι κοινή. Το 2005 στη Διεθνή Ημέρα Νοσηλευτών το σύνθημα ήταν «Η ασφαλής και εγγυημένη νοσηλευτική στελέχωση σώζει ζωές». Η νοσηλευτική παγκοσμίως αναζητά νομοθέτες και άτομα που χαράζουν πολιτική για να αντιμετωπίσουν την ανάγκη για επαρκές και κατάλληλο ανθρώπινο δυναμικό σε χώρους φροντίδας υγείας.10 Βιβλιογραφία 1. Βότση Ε. Διασφάλιση της ποιότητας στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών. Μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία ΕΚΠΑ Τμήμα Νοσηλευτικής, Αθήνα 2000. 2. Innes GM, Sonsow PL. The emergency department fast track In: Saluzzo RF, Myer TA et al editors. Emergency department management St Louis, Missouri: Mosby; 1997.p. 267-8.   3. Australasian college for emergency medicine. Policy Document Standard Terminology Available at: http://www.acem.orgau/open/documents/standard.htm. Accessed September 2, 2006.    4. Λάμπρου Π. Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών. Οργάνωση και λειτουργία. Αθήνα: Mediforce Επιστήμες Διοίκησης και Οικονομίας της Υγείας; 2005.   5. Broder AC, Briscoe. Hospital Strategic Planning. In Riggs ML editors. Emergency Department Design. Dallas, Texas: American College of Emergency Physicians; 1993.p. 23-30. 6. Κωτούλα Σ. Αποτελεσματικότητα στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών (ΤΕΠ). Μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία ΕΚΠΑ Τμήμα Νοσηλευτικής, Αθήνα 2004. 7. Στάθης Γ. Πληθωρισμός και ανακατανομή του ιατρικού σώματος στην Ελλάδα. Αθήνα: Mediforce Επιστήμες Διοίκησης και Οικονομίας της Υγείας; 2005. 8. Nelson KB et al. Staffing In: Riggs ML editor. Emergency department design. Dallas, Texas: American College of emergency Physicians; 1993.p. 169-174. 9. Επιτροπάκης Π. Σχεδιασμός και Οργάνωση Τμήματος Επειγόντων Περιστατικών. Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία ΕΚΠΑ, Τμήμα Νοσηλευτικής, Αθήνα, 2001. 10. Διακήρυξη Διεθνούς Συμβουλίου Νοσηλευτών για την Διεθνή ημέρα Νοσηλευτών 2006 «Η ασφαλής και εγγυημένη νοσηλευτική στελέχωση σώζει ζωές». Διαθέσιμο στην: www.esne.gr 11. Κάβουρα Μ, Ζαβράς Δ, Κυριόπουλος Ι. Ποσοτικός και ποιοτικός προσδιορισμός του αναγκαίου νοσηλευτικού δυναμικού της Ελλάδος. Νοσηλευτική 2003;42(4):457-468. 12. Zun SL. Staffing in the emergency department In: Henry LG, Sullivan JD editors. Emergency College of Emergency Physicians, Dallas, Texas, 1997:71-77.

Last Updated ( Σάββατο, 25 Οκτώβριος 2008 )