Γρίπη των πτηνών: Νέα δεδομένα από τη μελέτη κλινικών περιστατικών

Γράφει ο/η Νίξον Αλέξανδρος

23.11.06

Η έλευση του χειμώνα στο βόρειο ημισφαίριο επαναφέρει στο προσκύνιο την πιθανότητα πανδημίας γρίπης. Αν και αυτές οι δυσοίνωες προβλέψεις αναπάραγονται πολλά χρόνια, η γρίπη των πτηνών (avian flu) φαίνεται ικανή για ένα τέτοιο φαινόμενο. Δύο δημοσιεύσεις στην επιθεώρηση The New England Journal of Medicine αναλύουν κλινικά περιστατικά γρίπης των πτηνών στην Ινδονησία1 και Τουρκία2 αντίστοιχα. Αν και ο αριθμός των περιστατικών είναι μικρός (8 σε κάθε μελέτη) και επομένως η γενίκευση των παρατηρήσεων είναι επισφαλής, προκύπτουν αρκετά χρήσιμα συμπεράσματα. Στην περίπτωση της Ινδονησίας οι περισσότεροι ασθενείς δεν ανέφεραν καμία επαφή με προσβεβλημμένο πτηνό καθιστώντας πιθανή την άμεση μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο. Φυσικά αυτό δεν υποδηλώνει ότι ο ιός μπορεί ανεμπόδιστα να μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο. Απλά υποδεικνύει ότι στην παρούσα φάση υπάρχουν άνθρωποι στο πληθυσμό πιο επιρρεπείς σε προσβολή από το συγκεκριμένο ιό πιθανώς λόγο της μεγαλύτερης έκφρασης του υποδοχέα του H5N1 στο αναπνευστικό σύστημα αυτών των ανθρώπων. Η άμεση μετάδοση του ιού από άνθρωπο σε άνθρωπο θεωρείται ένα απαραίτητο βήμα για να μπορέσει ο ιός να προσβάλλει ένα μεγάλο αριθμό ατόμων, θέτοντας έτσι τη βάση για μια πανδημία. Σ'αυτό το σημείο αξίζει να σημειωθεί ότι σύμφωνα με στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας έχει υπάρξει μια αξιοσημείωτη αύξηση των περιστατικών από χρόνο σε χρόνο από το 2003. Ενδεικτικά ο συνολικός αριθμός των διεγνωσμένων περιστατικών το 2005 ήταν 97 ενώ μέχρι τις 13 Νοεμβρίου του 2006 ήταν 111. Ο αριθμός κυμαίνεται ακόμη σε πολύ μικρούς αριθμούς αλλά αυτό δεν αποτελεί λόγο εφησυχασμού. Όπως περιγράφεται και στις δύο έρευνες, παραμένει δύσκολη η διάγνωση της νόσου καθώς η χρήση ELISA ή PCR σε ρινοφαρυγγικά επιχρίσματα αδυνατούν στην πλειοψηφία των περιπτώσεων να αναδείξουν την παρουσία του ιού όπως επισης και η χρήση της ταχείας δοκιμασίας αντογόνου γρίπης (rapid influenza antigen test). Αντίθετα η ανίχνευση του ιού ήταν σαφώς ευχερέστερη σε τραχειακές αναρροφήσεις. Η έγκαιρη διάγνωση αποτελεί και το σημαντικότερο βήμα στην αντιμετώπιση της νόσου στους ανθρώπους καθώς οι αναστολείς της νευραμινιδάσης φαίνεται να είναι σαφώς αποτελεσματικότερες στα πρώιμα στάδια της νόσου. Προφανώς η πρόληψη μιας ενδεχόμενης πανδημίας είναι το καλύτερο ενδεχόμενο. Ο εμβολιασμός των πουλερικών φαίνεται να είναι αποτελεσματικός για την πρόληψη της νόσου στα κοτόπουλα αλλά δεν ισχύει κάτι αντίστοιχο και για τα υδρόβια πτηνά όπως είναι οι πάπιες και οι χήνες. Αυτό αποτελεί ένα ιδιαίτερο πρόβλημα καθώς υδρόβια αποδημητικά πτηνά είναι ικανά να μεταφέρουν την ασθένεια σιωπηρά μιας και θεωρείται ότι καθυστερούν να παρουσιάσουν εικόνα νόσησης. Διάφορες χώρες όπως το Βιετνάμ έχουν θέσει σε εφαρμογή το μαζικό εμβολιασμό  πουλερικών με αποτέλεσμα μια βραχυπρόθεσμη μείωση του αριθμού των περιστατικών σε κοτόπουλα και ανθρώπους αλλά πρόσφατα αποδείχτηκε ότι υπάρχει έξαρση σε πάπιες και χήνες αναδεικνύοντας για άλλη μια φορά ότι ο εμβολιασμός είναι αποτελεσματικός μόνο στα κοτόπουλα.3 Σ'αυτό το σημείο η επαγρύπνηση φαίνεται να είναι το αποτελεσματικότερο μέσο αντιμετώπισης του ιού H5N1. Παρά τα αυξανόμενα περιστατικά σε ανθρώπους, η νόσος εμφανίζεται ακόμη σποραδικά. Εν τούτοις ο ιός θα συνεχίζει να μεταλλάσσεται και ενδεχομένως στο προσεχές μέλλον θα βρει τις απαραίτητες μεταλλάξεις για την άμεση μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο. Βιβλιογραφία: 1. Kandun IN, Wibisono H, Sedyaningsih ER, et al. Three Indonesian clusters of H5N1 virus infection in 2005. N Engl J Med 2006;355(21):2186-94. [PubMed] 2. Oner AF, Bay A, Arslan S, et al. Avian influenza A (H5N1) infection in eastern Turkey in 2006. N Engl J Med 2006;355(21):2179-85. [PubMed] 3. Webster RG, Govorkova EA. H5N1 influenza--continuing evolution and spread. N Engl J Med 2006;355(21):2174-7. [PubMed]

Τελευταία ανανέωση ( 02.12.07 )

 

< Προηγ.		Επόμ. >